<HTML>
<HEAD>
<META HTTP-EQUIV="Content-Type" CONTENT="text/html; charset=windows-1250">
<title>B/112: A.Bytof Oneironautyka: sztuka wiadomego snu</title>
<style type="text/css">
<!--
h4 { font: bold 10pt Arial, Helvetica, sans-serif; text-align: center; text-indent: 0pt; margin: 10pt 0cm}
p { font: 10pt Arial, Helvetica, sans-serif; text-align: justify; text-indent: 0.5cm; margin: 5pt 0cm}
body { font: 10pt Arial, Helvetica, sans-serif; margin: 5pt 1cm}
td { font: 10pt Arial, Helvetica, sans-serif; margin: 5pt 0pt}
-->
</style>
</head>
<body bgcolor="#FFCC99" leftmargin="1cm" marginwidth="1cm" link="#000000" vlink="#000000" alink="#000000">
<SCRIPT TYPE="text/javascript" LANGUAGE="JavaScript" SRC="../../../main.js"></SCRIPT>
<table width="100%" border="0" cellspacing="0" cellpadding="0" align="center"><tr><td>
<div align="right"><a href="112-11.htm">Wstecz</a> / <a href="112-ind.htm">Spis
Treci</a> / <a href="112-13.htm">Dalej</a></div>
<h4>TWRCZE ROZWIZYWANIE PROBLEMW</h4>
<p>Podwiadomo zawsze odgrywaa w twrczoci ogromn rol. W cigu swojego ycia zbieramy ogromn ilo informacji, ktre magazynowane s w pamici. Kady dzie jest tam zapisany w najdrobniejszych szczegach. Jednak tylko minimaln cz tego skarbca pamici jestemy w stanie sobie uwiadomi, czyli przypomnie. W przypadku wrae zarejestrowanych bez udziau naszej uwagi, czyli wrae podprogowych, w ogle nie jest to moliwe. Niemono ta charakteryzuje jednak tylko nasz zwyky stan wiadomoci na jawie. Eksperymenty w gbokiej hipnozie potwierdziy, e moemy sobie bardzo dokadnie przypomnie sytuacje majce miejsce nawet wiele lat wstecz. Jest to bardzo poyteczna technika stosowana w kryminalistyce. wiadek przestpstwa moe przy uyciu hipnozy przypomnie sobie szczegy wydarzenia pomocne w ujciu sprawcw. Niestety zdolno wejcia w gbok hipnoz jest spotykana bardzo rzadko.</P>
<p>Procesy mylenia, poszukiwania rozwizania jakiego problemu lub pomysu maj swj odpowiednik w podwiadomoci. wiadcz o tym popularne anegdoty o wynalazcach, artystach, naukowcach, ktrzy rozwizywali swoje problemy w momentach relaksu, na spacerze, podczas zabawy lub drzemki. wiadomie nie myleli oni o swoim problemie, ale podwiadomo ich cigle pracowaa, a w chwilach rozlunienia uwagi i zmniejszonej koncentracji ma ona szanse na to, by ujawni wyniki swojej pracy.</P>
<p>W 1865 r. profesor chemii z Gandawy, Friedrich August von Kekule intensywnie pracowa nad zagadnieniem struktury czsteczkowej wglowodorw, a w szczeglnoci benzenu. Pewnego dnia po pracy zdrzemn si przed kominkiem i oto, co mu si przynio. Zobaczy kolejny raz we nie roztaczone atomy. Ale tym razem mniejsze ich grupki trzymay si na uboczu. Mj duchowy wzrok, wyostrzony ju wieloma wizjami tego rodzaju, dostrzeg teraz wiksze struktury o wielorakich ukadach, dugie szeregi, niekiedy cilej dopasowane, a wszystkie peznce i wijce si wowym ruchem. Lecz nagle jeden z wy chwyci swj wasny ogon i ten ksztat zawirowa szyderczo przed mymi oczami. Jakby poraony tym widokiem przebudziem si.</P>
<p>Sen Kekulego ukaza mu, e wglowodory nie s strukturami otwartymi, lecz zamknitymi piercieniami, przypominajcymi wa gryzcego wasny ogon.</P>
<p>Wspomniana w rozdziale o greckich koncepcjach snu praktyka udawania si po senne objawienie do wity Asklepiosa take pokazuje nam, e rozwizania naszych problemw ju w nas s, musimy je tylko w sobie odkry.</P>
<p>Poza uatwionym dostpem do informacji zgromadzonych w podwiadomoci sen charakteryzuje si pewnymi cechami, ktre niezwykle sprzyjaj twrczemu myleniu. Jest to przede wszystkim zrzucenie ogranicze naszej codziennej, zdroworozsdkowej logiki. W twrczoci bywa ona czsto przeszkod, ktr trudno wyeliminowa. Jest ona bardzo wanym elementem konstrukcyjnym naszego modelu wiata na jawie, zapewniajcego nam bezpieczestwo i chronicego przed nieznanym. Mimo e nieznane moe przynie take pozytywne wartoci, jak w przypadku wynalazkw czy dzie sztuki.</P>
<p>Barier logicznoci prbuje si pokonywa w tak zwanej burzy mzgw. W miej, sprzyjajcej i bezpiecznej atmosferze zbiera si kilka osb i zaczyna wsplnie fantazjowa na zadany temat lub problem. adna wypowied nie jest oceniana negatywnie, nie naley take samemu cenzurowa swoich wypowiedzi i mwi wszystko, co tylko przyjdzie do gowy. Takie spontaniczne i bezpieczne (nikt nie puka si w czoo) wyadowania umysw przynosz czasami zdumiewajco dobre rezultaty. We nie jednak rzecz jak najbardziej naturaln jest to, e nie poddaje si on reguom logiki</P>
<p>Wybitny psycholog amerykaski, Carl Rogers wyrni trzy czynniki w umyle, ktre le u podstaw twrczoci. Po pierwsze, umys osoby twrczej otwarty jest na nowe dowiadczenia, jest chonny i ufny w stosunku do wiata. Pociga go nowo i odkrywanie nowych zakresw dowiadczenia. Po drugie, umys taki bardziej polega na wasnej ocenie siebie samego ni na opinii innych osb. Osoba twrcza jest o wiele bardziej autonomiczna i autentyczna. Jest silna wewntrznie, odczuwa wysoki poziom bezpieczestwa i pewnoci siebie. Po trzecie wreszcie, ma ona skonnoci do zabawy swoimi pomysami, ideami, wizjami. Zestawia je, porwnuje, miesza, znajdujc w tym przyjemno.</P>
<p>Jeeli przyjrzymy si wiadomym snom pod ktem kreatywnoci, to zauwaymy, e wszystkie cechy twrczego umysu Carla Rogersa s w nich realizowane. Oneironauta z zaoenia nastawiony jest na nowe dowiadczenie. Wiedzc, e ni, wie jednoczenie, e moe odczu i zobaczy wiele rzeczy, ktre nie s moliwe w wiecie realnym. Jest on take w swoim nie cakowicie bezpieczny. Majc wiadomo, i sen stanowi jego wasn kreacj, czuje si i pewno. Take trzeci warunek jest naturaln cech snu. nicy bawi si swoim snem, bada wiat marze sennych zaciekawiony jak dziecko. Zestawia i miesza rne rozwizania, pomysy i przedmioty, czujnie obserwujc, co z tego wyniknie. wiadomy umys w upionym mzgu jest niezwykle twrczym stanem wiadomoci. Mogo przekona si o tym tysice oneironautw na caym wiecie.</P>
<p>Wykorzystuj oni swoje jasne sny w nauce, biznesie, na uniwersytecie i w szkole, przy rozwizywaniu zawodowych i osobistych problemw, przy podejmowaniu rnego rodzaju decyzji i planowaniu swojego ycia. Zyskali w swoich snach nowego i bardzo mdrego doradc. Tylko doradc, na pewno sen nie powinien przej kontroli nad naszym yciem. Moe je wzbogaca, czyni atrakcyjniejszym, rozwija je, ale nie kontrolowa. Powinnimy zawsze sucha naszych snw, jednak decyzje podejmowa sami.</P>
<p>Odkryem w szkole redniej, e jestem oneironaut, kiedy zorientowaem si, e mog studiowa zagadnienia z matematyki i geometrii przed pjciem do ka i znajdowa rozwizania problemw po przebudzeniu. Fenomen ten towarzyszy mi podczas nauki w szkole i na studiach medycznych. Kiedy studiowaem medycyn, zaczem stosowa moje umiejtnoci rozwizywania problemw we nie wobec problemw medycznych, przebiegajc szybko pytania z poprzedniego dnia i znajdujc rozwizania lub poyteczne dodatkowe pytania prowadzce do rozwizania. Nawet dzi budz si czasami w nocy o 3.00 i dzwoni do szpitala, eby zleci odpowiednie badania, ktre w jasnym nie podsuway mi moliwe rozwizania problemu pacjenta.</P>
<p>W tej chwili najlepszym zastosowaniem mojej zdolnoci jasnego snu jest chirurgia. Kadej nocy poprzedzajcej operacje przegldam list przypadkw chirurgicznych i przeprowadzam zabiegi we nie. Osignem opini szybkiego i uzdolnionego chirurga nawet w przypadkach duych komplikacji. Ta chirurgiczna praktyka pozwolia mi od samego pocztku nieustannie powtarza anatomi oraz doskonali technik poprzez eliminowanie niepotrzebnych ruchw. Obecnie jestem w stanie wykonywa najbardziej skomplikowane operacje w 35 40 procent czasu potrzebnego moim kolegom.</P>
<p>Musiaem napisa dla swojej klasy program komputerowy i zanim w ogle zaczem go pisa, wyprbowaem swoje rozwizania podczas jasnego snu. Zauwayem, e wiele moich pomysw nie bdzie dziaa, albo potrzebuj pewnych dodatkowych instrukcji. To zaoszczdzio mi wielu godzin programowania poza lekcjami. Obecnie przebiegam moje programy w snach, zanim w ogle usid do komputera.</P>
<p>Wydaje si, e sztuka wiadomego snu moe bardzo istotnie pomc osobom, ktre musz rozwizywa problemy na podstawie bardzo wielu rnych rde informacji np. w psychoterapii, pedagogice, poradnictwie duchowym, medycynie, biznesie itp.</P>
<p>Na koniec rozdziau wypada take wspomnie o zwizkach zwykego i jasnego snu w twrczoci artystycznej. Oczywicie na ten temat mona by napisa osobn ksik i sdz, e niedugo ksika taka powstanie. Tutaj tylko zaznaczymy obecno tego zwizku w sztuce.</P>
<p>Jako pierwsze nasuwaj si skojarzenia snu i malarstwa, jako e jedno i drugie operuje przede wszystkim wraeniami wzrokowymi. Cay bardzo popularny kierunek literatury i plastyki surrealizm okrela si mianem sztuki snu. Giorgio de Chirico, mistrz i prekursor surrealizmu, powiedzia: Jeeli dzieo sztuki ma sta si naprawd niemiertelne, musi wyj daleko poza wszelkie ograniczenia ludzkiego wiata, poza granice zdrowego rozsdku i logiki. W ten sposb dzieo sztuki zbliy si do snu.</P>
<p>Jednym z najwikszych malarzy czerpicych obficie ze wiata snu by Salvador Dali. Wrd wspczesnych artystw oneironautw znajduje si amerykanka Fariba Bogazran, o ktrej wspomina dr LaBerge. W swoich jasnych snach przechadza si ona po galerii penej obrazw, dopki jeden z nich nie przycignie jej uwagi. Jeeli wyczuje taki rodzaj przycigania, magnetyzmu, zatrzymuje si i dokadnie przyglda obrazowi, starajc si zapamita szczegy, faktur, technik malarsk, warsztat itd. Koncentrujc si na obrazie, budzi si zgodnie ze swoj wol i zaczyna malowa. Synny Witkacy, czyli Stanisaw Ignacy Witkiewicz namalowa wiele wspaniaych i niezwykych obrazw inspirowanych podwiadomymi wizjami, ktre wywoywa za pomoc narkotykw i substancji halucynogennych. Oneironauci nie musz korzysta z substancji psychoaktywnych, majc do dyspozycji sztuk wiadomego snu, ktra dostarcza o wiele silniejszych, gbszych i bardziej inspirujcych dowiadcze ni narkotyki.</P>
<p>Jednak nie tylko sztuki plastyczne wiele zawdziczaj snom. Wielu kompozytorw, m.in. Beethoven, Wagner, Mozart, swoje najlepsze tematy usyszeli we nie. Pisarze i poeci take korzystali z sennego natchnienia. Robert Louis Stevenson pod wpywem snu napisa swoj ksik <I>Dziwny przypadek Dr. Jekylla i Mr Hydea</I>. W Polsce ogromn wag do swoich snw przywizywali m.in. Miron Biaoszewski i Julian Przybo.</P>
<p>Sztuka, ktra jest twrczoci <I>par excellance</I> zawsze blisko spokrewniona bya z subiektywnymi wiatami snu. Jednak zarwno ona, jak i nasze codzienne ycie zawodowe i osobiste mog by wzbogacone o nowy wymiar kreatywnoci, ktra otwiera si przed nami, gdy zaczniemy zgbia tajniki wiadomego snu.</P></td></tr></table></body>
</HTML>