• File: tutor-vi-pl.txt
  • Full Path: /srv/http/kleku/pub/ebooks/technika/tutor-vi-pl.txt
  • Date Modified: 2019-09-06 10:00:00
  • File size: 27.77 KB
  • MIME-type: text/plain
  • Charset: 8 bit
 
Open Back
*~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~*
*     W i t a m  w  P o d r  c z n i k u  d o  VI  -  W e r s j a  1 . 3     *
*~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~*
				**************
				* Lekcja 1.0 *
				**************
	Vim jst to potny edytor, ktry posiada wiele polece, za wiele
	eby wyjani je wszystkie w tym podrczniku. Podrcznik ten zosta
	tak opracowany, eby opisa niezbdn ilo komend potrzebnych do
	atwego uuwania Vim'a jako edytora do wszystkich celw.

	Przybliony czas, niezbdny do przerobienia tego podrcznika to
	okoo 25-30 minut, w zalenoci od przeznaczonego czasu na 
	eksperymentowanie.

	Wan spraw jest te pamitanie, e podrcznik ten jest przeznaczony
	do nauki przez wiczenia w nim zawarte. Oznacza to, e uytkownik
	musi wykonywa polecenia, aby szybko przyswoi sobie now wiedz.

	Teraz upewnij si, e Caps Lock jest WYCZONY i nacinij  klawisz
	j  tyle razy, a przesuniesz kursor do lekcji 1.1 w taki sposb,
	aby nowa lekcja zajmowaa cay ekran.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 1.1 *
				**************
		   =====>>>>> PRZESUWANIE KURSORA <<<<<=====
     ** Aby przesun kursor, nacinij klawisze h,j,k,l wg schematu **
      ^
      k		Wskazwka: Klawisz h jest po lewej i przesuwa kursor w lewo.
< h       l >		   Klawisz l jest po prawej i przesuwa kursor w prawo.
      j			   Klawisz j wygada jak strzaka w d.
      v
   1. Przesuwaj kursor po caym ekranie dopki przesuwanie nie bdzie Ci 
      sprawia problemw.

   2. Trzymaj wcinity klawisz (j) dopki si przesuwa kursor.
 ---> Teraz ju wiesz w jaki sposb przej do nastpnej lekcji.

   3. Uuwajc klawisza w d, przejd do lekcji 1.2.

Informacja: Jeli nie jeste pewien jaki klawisz wcisne, to nacinij <ESC>, 
	    aby przej w tryb wydawania polece. Nastpnie powtrz polecenie 
	    ktre chciae wyda.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 1.2 *
				**************
	    =====>>>>> POCZTEK I KONIEC PRACY Z VIMem <<<<<=====

   !! INFORMACJA: Zanim zaczniesz wykonywa ponisze kroki, przeczytaj wpierw
		  ca t lekcj!!

   1. Nacinij <ESC> (aby mie pewno, e jeste w trybie wydawania polece).

   2. Napisz 	:q! <ENTER>.
 ---> Wyjcie w ten sposb NIE ZAPISUJE dokonanych zmian w edytowanym pliku.
      Jeli chcesz zapisa zmiany i zakoczy prac napisz:	:wq <ENTER>.

   3. Kiedy zobaczysz znak zachty shella ($) napisz:	vim tutor-pl <ENTER>.
 ---> `vim' oznacza uruchomienie edytora vim, `tutuor-pl' plik, ktry chcesz
      edytowa.

   4. Jeli powysze kroki masz ju zapamitane i opanowane, powtrz kroki
      1 do 3 wychodzenia i ponownego uruchamiania edytora. Nastpnie przesu
      kursor w d do Lekcji 1.3.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 1.3 *
				**************
		=====>>>>> EDYCJA TEKSTU - KASOWANIE <<<<<=====

 ** W trybie wydawania polece nacinij  x  aby skasowa znak nad kursorem. **

   1. Przesu kursor do linii zaczynajcej si od --->.

   2. Aby poprawi bdy przesu kursor na znak, ktry ma zosta skasowany.

   3. Nacinij klawisz  x  eby skasowa niechciany znak.

   4. Powtrz kroki 2 do 4 dopki sentencja nie bdzie poprawna.

 ---> Krrowa wsskoczyaa nna ksiyc.

   5. Teraz wiersz jest poprawiony, przejd do lekcji 1.4.

 Informacja: Kiedy przebrniesz przez ten podrcznik, nie staraj si wszystkiego
	     zapamita, ucz si poprzez uywanie.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 1.4 *
				**************
	        =====>>>>> EYCJA TEKSTU - EDYTOWANIE <<<<<=====
	** W trybie wydawania polece nacinij  i  aby edytowa tekst. **

   1. Przesu kursor do pierwszej linii zaczynajcej si od --->.

   2. Aby pierwsza linia wygldaa tak samo jak druga, przesu kursor na
      pierwszy znak PO miejscu, gdzie powinien by wstawiony tekst.

   3. Nacinij  i  i wpisz niezbdne poprawki.

   4. Kiedy kady z bdw zostanie poprawiony nacinij <ESC> aby powrci
      w tryb wydawania polece. Powtrz kroki 2 do 4 dopoki sentencja nie bdzie
      poprawna.
 ---> W tym brakuje tekstu.
 ---> W tym wierszu brakuje czci tekstu.

   5. Kiedy nie bdziesz mia ju problemw z edytowaniem tekstu, przejd
     do poniszego podsumowania.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
			*************************
			* LEKCJA 1 PODSUMOWANIE *
			*************************

   1. Kursor mona przesun uywajc klawiszy strzaek lub klawiszy h,j,k,l.
	h (lewo)	j (d)		k (gra)	l (prawo)

   2. Aby uruchomi Vima (z linii polece) napisz:   $ vim NAZWAPLIKU <ENTER>.

   3. Aby wyj z programu napisz:  <ESC>  :q!	<ENTER>
			      lub:  <ESC>  :wq	<ENTER> by zapamita zmiany.

   4. Aby skasowa znak nad kursorem w trybie wydawania polece nacinij:   x

   5. Aby wstawi tekst w miejscu kursora, w trybie wydawania polece nacinij:
      i   napisz tekst   <ESC> 

 Informacja: Nacinicie <ESC> uruchamia tryb wydawania polece, jak rwnie
             anuluje niechcian, czciowo ju wydan komend.

 Teraz przejd do lekcji 2.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 2.1 *
				**************
		    =====>>>>> POLECENIA KASOWANIA <<<<<===== 

		 ** Napisz dw aby skasowa kocwk sowa. **

   1. Nacinij  <ESC>  by mie pewno, e jeste w trybie wydawania polece.

   2. Przesu kursor do linii zaczynajcej si od --->.

   3. Przesu kursor na pocztek sowa, ktre powinno by skasowne.

   4. Napisz  dw  aby sowo znikno.

 Informacja: Litery dw pojawi si w ostatnim wierszu na ekranie. Jeli 
             le wydae polecenie, nacinij  <ESC>  i zacznij od pocztku.

 ---> W tym zdaniu znajduj osa si sowa, ktre nie papier nale do niego.

   5. Powtrz kroki 3 do 4 dopki sentencja nie bdzie poprawna.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 2.2 *
				**************
		=====>>>>> WICEJ POLECE KASOWANIA <<<<<=====

		** Nacinij  d$ aby skasowa kocwk linii. **

   1. Nacinij  <ESC>  by mie pewno, e jeste w trybie wydawania polece.

   2. Przesu kursor do wiersza zaczynajcego si od --->.

   3. Przesu kursor na koniec poprawnego zdania (PO pierwszej  .  ).

   4. Nacinij  d$  aby skasowa kocwk wiersza.

 ---> Kto napisa kocwk wiersza dwa razy. kocwk wiersza dwa razy.


   5. Przejd do lekcji 2.3 ze zrozumieniem co si stao.


 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 2.3 *
				**************
		=====>>>>> NA POLECENIACH I OBJEKTACH <<<<<=====

   Skadnia dla  d  polecenia kasowania jest nastpujca:

	[numer]   d   objekt         LUB         d   [numer]   objekt
   Gdzie:
     numer - ile razy wykona komend (opcjonalnie, domylnie=1).
     d - polecenie kasowania.
     objekt - na czym polecenie bdzie operowa (ponisza lista).

   Krtka lista objektw:
     w - od kursora do koca sowa, wczajc spacj.
     e - od kursora do koca sowa, WYCZAJC spacj.
     $ - od kursora do koca wiersza.

 Informacja: Dla eksperymentatorw, naciskajc tylko objekt w trybie wydawania
 	     polece (bez polecenia) kursor zostanie przesunity w miejsce 
	     opisane w licie.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 2.4 *
				**************
	      =====>>>>> WYJTKI W POLECENIACH OBJEKTOWYCH <<<<<=====
		  ** Nacinij  dd  aby skasowa cay wiersz. **
   Aby przyspieszy kasowanie caych wierszy, programici Vim'a zdecydowali,
   e atwiej bdzie nacisn dwa razy  d  pod rzd by skasowa wiersz.
   1. Przesu kursor do zwrotu z numerem 2), znajdujcego si poniej.

   2. Nacinij   dd  aby skasowa lini.

   3. Teraz przesu kursor do zwrotu numer 4).

   4. Nacinij  2dd  (pamitaj numer-polecenie-objekt) aby skasowa dwa wiersze.
         1) Na grze re,
         2) Boto jest fajne,
         3) Na dole fioki,
         4) Mam samochd,
         5) Zegar pokazuje czas,
         6) A my si kochamy,
         7) Jak dwa anioki.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 2.5 *
				**************
		     =====>>>>> POLECENIE COFNIJ <<<<<=====
		** Nacinij  u  aby cofn ostatnie polecenie,
		  U  aby cofn zmiany w caym wierszu. **

   1. Przesu kursor do  wiersza zaczynajcego si od ---> i umie go 
      w miejcu pierwszego bdu.
   2. Nacinij  x  aby skasowa niechciany znak.
   3. Teraz nacinij  u  aby cofn ostatnie polecenie.
   4. Tym razem popraw wszystkie bdy w wierszu uywajc polecenia  x.
   5. Teraz nacinij due  U  aby przywrci cay wiersz do poprzedniego stanu.
   6. Teraz naciskaj CTRL-R (trzymajc wcinity CTRL nacinij R) tyle razy, a
      przywrcisz z powrotem ostatnie polecenia (cofn cofnicie).

 ---> Naapraw bddy w tyym wwierszu, a pootem cofniij zmiany.

   8. Jest to bardzo przydatne polecenie. Teraz przejd do podsumowania.


 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
			*************************
			* LEKCJA 2 PODSUMOWANIE *
			*************************

   1. Aby skasowa od kursora do koca sowa napisz:	dw

   2. Aby skasowa od kursora do koca wiersza napisz:	d$

   3. Aby skasowa cay wiersz napisz:	dd

   4. Skadnia polece jest nastpujca:
	[numer]   polecenie   objekt      LUB      polecenie   [numer]   objekt
      gdzie:
	numer - ile razy wykona komend (opcjonalnie, domylnie=1)
	polecenie - zadanie do wykonania, na przykad  d  to kasowanie
	objekt - na czym polecenie bdzie operowa, na przykad  w  to sowo,
                 $  to fragment od kursora do koca wiersza.

   5. Aby cofn ostatni akcj napisz:			u   (mae u)
      Aby cofn wszystkie zmiany w wierszu napisz:	U   (due U)
      Aby cofn cofnicie napisz:			CTRL-R
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 3.1 *
				**************
		      =====>>>>> POLECENIE WKLEJ <<<<<=====

    ** Nacinij  p  aby wklei za kursorem ostatnio skasowany fragment. **

   1. Przesu kursor do pierwszego wyraenia znajdujcego si poniej.

   2. Nacinij  dd  aby skasowa wiersz i przechowa go w buforze Vim'a.

   3. Przesu kursor o wiersz NIEJ gdzie powinien by skasowany tekst. 

   4. W trybie wydawania polece nacinij  p  aby wstawi skasowany wiersz.

   5. Powtrz kroki 2 do 4, a wyraenia bd we waciwym porzdku.

	d) Wic moesz i ty.
	b) Na dole bzy,
	c) Kady uczy si moe,
	a) Na ge re,
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 3.2 *
				**************
		     =====>>>>> POLECENIE ZASTP <<<<<=====

  ** Nacinij  r  i znak ktrym ma zosta zstpiony znak w miejscu kursora. **

   1. Przesu kursor do pierwszego wiersza zaczynajcego si od --->.

   2. Przesu kursor w miejsce pierwszego bdu.

   3. Nacinij  r  a nastpnie znak, ktry ma zastpi bd.

   4. Powtrz kroki 2 do 4, a pierwszy wiersz bdzie poprawny.

 ---> Kiady byl pisamy ten wierrz, kt nasiska xe klawidze!
 ---> Kiedy by pisany ten wiersz, kto naciska ze klawisze!

   5. Przejd do lekcji 3.3

 Informacja: Pamitaj, aby uczy si poprzez uywanie, a nie zapapitywanie.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 3.3 *
				**************
		     =====>>>>> POLECENIE ZMIE <<<<<=====

	  ** Aby zmieni cz lub cao wyrazu, nacinij cw  . **

   1. Przesu kursor do pierwszego wiersza zaczynajcego si od ->.

   2. Umie kursor na f w sowie wfgbgg.

   3. Nacinij  cw  i popraw wyraz (w tym przypadku napisz `iersz').

   4. Nacinij <ESC> i ustaw kursor na nastpny bd (pierwszy znak do poprawy)

   5. Powtrz kroki 3 do 4, a sentencje bd indentyczne.

-> Ten wfgbgg zawiera sbubk, ktre mohf by poprawione z po polecenia zmie.
-> Ten wiersz zawiera sowa, ktre mog by poprawione z pomoc polecenia zmie.

 Informacja: polecenie  cw  nie tylko kasuje, ale rwnie wcza edytowanie.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 3.4 *
				**************
	    =====>>>>> WICEJ ZMIAN UYWAJC KOMENDY c <<<<<=====

      ** Polecenie zmie uywa tych samych objektw co polecenie skasuj. **

   1. Polecenie zmie dziaa w ten sam sposb co polecenie kasuj. Skadnia:
	[numer]   c   objekt      LUB      c   [numer]   objekt

   2. Objekty rwnie s te same, na przykad: w (sowo), $ (koniec lini), etc.

   3. Przesu kursor do pierwszego wiersza zaczynajcego si od --->.

   4. Przesu kursor na pierwszy bd.

   5. Nacinij  c$  aby zmieni kocwk wiersza by bya taka sama jak w wiersz
      niej, nastpnie nacinij <ESC>.

 ---> Koniec tego wiersza potrzebuje pomocy, by wygda jak wiersz poniej.
 ---> Koniec tego wiersza potrzebuje poprawy przy uyciu polecenia  c$  . 
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
			*************************
			* LEKCJA 3 PODSUMOWANIE *
			*************************
  1. Aby wstawi tekst, ktry zosta wczeniej skasowany, nacinij  p  .
     Spowoduje to wstawienie skasowanego tekstu ZA kursorem. Jeli zosta 
     skasowany cay wiersz, to po wstawieniu pojawi si on pod kursorem.

  2. Aby zastpi znak w miejscu gdzie stoi kursor, nacinij  r  ,a nastpnie
     znak ktry powinien tam by.

  3. Polecenie zmie pozwala zastpi wyszczeglniony objekt od kursora do koca
     objektu, na przykad nacinij  cw  aby zmieni tekst od kursora do koca 
     sowa,  c$  aby zmieni tekst od kursora do koca wiersza.

  4. Skadnia polecenia zmie:

	[numer]   c   objekt      LUB      c   [numer]   objekt

 Przejd do kolejnej lekcji.


 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 4.1 *
				**************
		=====>>>>> LOKALIZACJA I STATUS PLIKU <<<<<=====

 ** Nacinij CTRL-g aby zobaczy w ktrym miejscu znajduje si kursor i status
    pliku. Nacinij SHIFT-G aby przenie si do danego wiersza w pliku. **

 Informacja: Najpierw przeczytaj ca lekcj, a nastpnie zacznij wiczy!!

   1. Trzymajc CTRL nacinij  g  . Na dole ekranu powinien pojawi si 
      status z informacj o pooeniu kursora i nazwie pliku. Zapamitaj 
      numer wiersza w ktrym si znajduje kursor (przyda si w 3 kroku).

   2. Nacinij SHIFT-G aby przenie si na sam koniec pliku.

   3. Napisz numer wiersza z 1 kroku, a nastpnie SHIFT-G. To pozwoli wrci
      Ci do miejsca kiedy nacisne CTRL-g. (Kiedy bdziesz pisa numer
      wiersza, NIE bdzie on si pojawia na ekranie).

   4. Powt jeszcze raz kroki 1 do 3.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 4.2 *
				**************
		     =====>>>>> POLECENIE SZUKAJ <<<<<=====

		** Nacinij  /  ,a nastpnie szukany zwrot. **

   1. W trybie wydawania polece nacinij  /  .Zauwa, e kursor pojawi si na
      dole ekranu tak samo jak przy poleceniu  :  .

   2. Teraz napisz `errroor' <ENTER>. To jest nasze szukane sowo.

   3. Aby szuka dalej tego samego zwrotu wystarczy tylko nacisn  n  .
      Aby szuka tego samego zwrotu w przeciwnym kierunku nacinij SHIFT-N.

   4. Jeli chcesz szuka zwrotu w kierunku pocztku pliku, uyj polecenia  ?
      zamiast  /  .
 ---> Kiedy szukanie dobiegnie koca to znowu zacznie si od pocztku.

   "errroor" is not the way to spell error; errooor is an error. (nie tumacz 
    tego ;-))
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 4.3 *
				**************
	      =====>>>>> SZUKANIE NAWIASU ZAMYKAJCEGO <<<<<=====

		  ** Nacinij  %  aby znale  ),] lub }  . **

   1. Umie kursor na dowolnym (,[ lub { w wierszu oznaczonym przez --->.

   2. Teraz nacinij  %  .

   3. Kursor powinien przeskoczy na nawias zamykajcy.

   4. Nacinij  %  aby z powrotem kursor przeskoczy na pierwszy nawias.

 ---> To ( jest testowy wiersz zawierajcy (, [, ] jak rwnie {, } w sobie. ))

 Informacja: To jest bardzo uyteczna funkcja przy szukaniu bdw z 
             niezamknitymi nawiasami!


 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 4.4 *
				**************
		=====>>>>> SPOSB NA ZAMIAN WYRAE <<<<<=====

    ** Nacinij  :s/stary/nowy/g  aby zamieni zwroty `stary' na `nowy'. **

   1. Przesu kursor do wiersza zaczynajcego si od --->.

   2. Napisz  :s/too/to <ENTER>  wiedzc, e akcja dotyczy tylko pierwszego 
      znalezionego zwrotu w wierszu.

   3. Napisz  :s/too/to/g  wiedzc, e akcja ta dotyczy tylko tego wiersza.

 ---> too ty mi powiedziae, e too jest too.

   4. Aby zmieni wszystkie szukane zwroty pomidzy dwoma wierszami,
      napisz  :#,#s/stary/nowy/g  gdzie #,# s numerami dwch wierszy.
      Napisz  :%s/stary/nowy/g  aby zamieni wszystkie zwroty w pliku.


 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
			*************************
			* LEKCJA 4 PODSUMOWANIE *
			*************************

1. CTRL-g wywietla Twoj pozycj i statut pliku. SHIFT-G przenosi na koniec
   pliku. Wpisujc numer wiersza, a nastpnie naciskajc SHIFT-G  przenosi 
   do tego wiersza.

2. Naciskajc  /  a nastpnie zwrot, szuka ku KOCOWI pliku tego zwrotu.
   Naciskajc  ?  a nastpnie zwrot, szuka ku POCZTKOWI pliku tego zwrotu.
   Po znalezieniu szukanego zwrotu nacinij  n  aby szuka dalej w tym samym 
   kierunku lub  SHIFT-N aby szuka w przeciwnym.

3. Naciskajc  %  kiedy kursor jest na (,),[,],{ lub }, kursor zostanie 
   przeniesiony na zamykajcy nawias po przeciwnej stronie.

4. Aby zamieni pierwszy stary na nowy w wierszu napisz       :s/stary/nowy
   Aby zamieni wszystkie stary na nowy w wierszu napisz      :s/stary/nowy/g
   Aby zamieni zwroty pomidzy dwoma wierszami napisz        :#,#s/stary/nowy/g
   Aby zamieni zwrotyw caym pliku nspisz		      :%s/stary/nowy/g
   Aby za kadym razem komputer pyta o potwierdzenie dodaj c :%s/stary/nowy/gc
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 5.1 *
				**************
	     =====>>>>> JAK WYKONA POLECENA SYSTEMOWE <<<<<=====

       ** Nacinij  :!  , a nastpnie napisz polecenie do wykonania. **

   1. Nacinij znane ju polecenie  :  aby ustawi kursor na dole ekranu.
      Pozwoli to wprowadzi komend systemow.

   2. Teraz nacinij  !  (wykrzyknik). Pozwoli to wykona polecenie systemowe.

   3. Dla przykadu napisz  ls  za zankiem  !  . Teraz twoim oczu powinna
      si pojawi lista podkatalogw i plikw z bierzcego katalagu, tak
      samo, jak gdyby wyda je z wiersza polece.

 Informacja: W ten sposb moliwe jest wykonanie dowolnego polecena.




 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 5.2 *
				**************
	=====>>>>> WICEJ INFORMACJI O ZAPISYWANIU PLIKW <<<<<=====

    ** Aby zapamita dokonane zmiany w pliku, napisz  :w NAZWAPLIKU. **

   1. Nacinij  :!ls ~/  aby otrzyma list z katalogu domowego.

   2. Wybierz nazw pliku, ktry jeszcze nie istnieje, na przykad TEST.

   3. Teraz napisz  :w ~/TEST  (gdzie TEST to nazwa pod ktr zapisae plik).

   4. W ten sposb zapisae cay plik (Podrcznik Vim) pod nazw TEST.
      Aby to zweryfikowa, napisz jeszcze raz  :!ls  by sprawdzi zawarto
      katalogu.

 ---> Zauwa, e jeli zakoczye prac i z powrotem otworzye plik TEST,
      to bdzie on dokadn kopi podrcznika, w czasie jego zapisu.

   5. Teraz usu plik z katalogu piszc:	:!rm ~/TEST
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 5.3 *
				**************
	   =====>>>>> POLECENIE SELEKTYWNEGO ZAPISYWANIA <<<<<=====

	  ** Aby zapisa cz pliku, napisz  :#,# w NAZWAPLIKU **

   1. Jeszcze raz napisz  :!ls ~/  aby uzyska list z katalogu domowego oraz
      wybierz wygodn nazw dla pliku jak na przykad TEST.

   2. Przenie kursor na pocztek tej strony i nacinij CTRL-g, aby uzyska
      numer wiersza. ZAPAMITAJ TEN NUMER!

   3. Teraz przesu kursor na koniec tej strony i nacinij jeszcze raz CTRL-g.
      RWNIE TEN NUMER ZAPAMITAJ!

   4. Aby zapamita tylko wyznaczony fragment do pliku napisz  :#,# w ~/TEST
      gdzie #,# s wczeniej zapamitanymi numerami (grnym i dolnym), a TEST
      jest nazw pliku.

   5. Jeszcze raz zobacz czy plik zosta zapisany ( :!ls ~/ ), ale NIE KASUJ go.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 5.4 *
				**************
	    =====>>>>> ODZYSKIWANIE I WSTAWIANIE PLIKW <<<<<=====
	  ** Aby wstawi zawarto pliku, napisz  :r NAZWAPLIKU  **

   1. Napisz  :!ls ~/  aby upewni si, e plik TEST jest w Twoim katalogu.

   2. Umie kursor na pocztku tej strony.

   Informacja: Zanim wykonasz 3 krok przejyj lekcj 5.3. Nastpnie wr 
               z powrotem do tej lekcji.

   3. Teraz wstaw plik TEST uywajc komendy  :r ~/TEST  gdzie TEST jest nazw
      pliku.

 Informacja: Plik zostanie wstawiony od miejsca w ktrym znajduje si kursor.
             

   4. Aby zobaczy zasze zmiany, cofnij si i sprawd czy s dwie kopie 
      lekcji 5.3, oryginalna i wersja z pliku.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
			*************************
			* LEKCJA 5 PODSUMOWANIE *
			*************************

   1. :!polecenie  wykonuje polecenia systemowe.

      Kilka przydatnych przykadw:
	:!ls  -  pokazuje list z bierzcego katalogu.
	:!rm NAZWAPLIKU  -  usuwa plik z bierzcego katalogu.

   2. :w NAZWAPLIKU  zapisuje edytowany plik na dysk pod nazw NAZWAPLIKU.

   3. :#,# w NAZWAPLIKU  zapisuje zawarto pomidzy numerami wierszw do pliku.

   4. :r NAZWAPLIKU  wstawia zawarto pliku NAZWAPLIKU do pliku obecnie 
      edytowanego poniej kursora.





 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 6.1 *
				**************
		=====>>>>> POLECENIE WSTAW WIERSZ <<<<<=====

 ** Nacinij  o  aby wstawi wiersz poniej kursora i przej trybu edycji. **

   1. Przesu kursor do wiersza zaczynajcego si od --->.

   2. Nacinij mae  o  aby wstawi wiersz PONIEJ kursora i przej do trybu 
      edycji.

   3. Teraz przepisz wiersz zaczynajcy si od ---> i nacinij <ESC> aby wyj 
      z trybu edycji.

 ---> Po naciniciu  o  kursor jest w wstawionym wierszu w trybie edycji.

   4. Aby wstawi wiersz POWYEJ kursora, wystarczy nacin due O, zamiast
      maego  o. Sprbuj tego na poniszym wierszu.
 Wstaw wiersz powyej naciskajc SHIFT-O, kiedy kursor bdzie na tym wierszu.

 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 6.2 *
				**************
		    =====>>>>> POLECENIE DOPISZ <<<<<=====

	     ** Nacinij  a  aby wstawi tekst ZA kursorem. **

   1. Przesu kursor do koca pierwszego wiersza zaczynajcego si od ---> przez
      nacinicie  $  w trybie polece.

   2. Nacinij mae  a  aby dopisa tekst ZA kursorem (due  A  dopisuje na 
      kocu wiersza).

Informacja: Unikamy polecenia  i ,powtrzenia ostatniego znaku, wpisania tekstu,
            <ESC>, przesunicia kursora w prawo, a w kocu polecenia  x.

   3. Teraz uzupenij pierwszy wiersz. Zauwa e polecenie dopisz dziaa tak 
      samo jak polecenie edytuj, z wyjtkiem miejsca wpisywania tekstu.

 ---> Ten wiersz pozwoli Ci powiczy
 ---> Ten wiersz pozwoli Ci powiczy dopisywanie tekstu.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 6.3 *
				**************
	     =====>>>>> INNA WERSJA POLECENIA ZASTP <<<<<=====

	 ** Nacinij due  R  aby zastpi wicej ni jeden znak. **

   1. Przesu kursor do pierwszej linii zaczynajcej si od ->.

   2. Przesu kursor na pocztek pierwszego sowa ktre inne ni w wierszu 
      niej (sowo `popraw').

   3. Teraz nacinij  R  i zmie reszt tekstu z pierwszego wiersza przez 
      nadpisanie na starym nowego tekstu, aby obydwa wiersze byy identyczne.

-> Aby pierwszy wiersz tak samo wyglda jak drugi, popraw kocwk zdania.
-> Aby pierwszy wiersz tak samo wyglda jak drugi, nacinij R i wprowad tekst.

   4. Zauwa, e kiedy naciniesz <ESC>, niezmieniony tekst pozostanie.


 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				**************
				* Lekcja 6.4 *
				**************
	  =====>>>>> USTAWIANIE ZMIENNYCH RODOWISKOWYCH <<<<<=====

    ** Zmie rodowiskow nastpnie znajd lub zastp ignorowane przypadki. **

   1. Szukaj sowa `ignoruj' przez wydanie polecenia:
      /ignoruj
      Powtrz szukanie kilka razy poprzez naciskanie kalwisza  n.

   2. Ustaw zmienn `ip' (ignorowane przypadki) piszc:
      :set ip

   3. Teraz jeszcze raz szukaj sowa `ignoruj' naciskajc klawisz: n
      Powtrz szukanie kilka razy poprzez naciskanie klawisza n.





 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
			*************************
			* LEKCJA 6 PODSUMOWANIE *
			*************************

  1. Naciskajc  o  wstawiasz wiersz PONIEJ kursora, przenosisz kursor do
     wstawionego wiersza i przechodzisz do trybu edycji.
     Naciskajc due  O  wstwaiasz wiersz POWYEJ kursora.

  2. Naciskajc  a  przechodzisz do edycji za znakiem, w ktrym znajduje si
     kursor. Naciskajc due  A  automatycznie dopiujesz tekst na kocu wiersza.

  3. Naciskajc due  R  przechdzisz do trybu nadpisywania. <ESC> wychodzi z
     tego trybu.

  4. Piszc ":set xxx" ustawiasz zmienn rodowiskow na "xxx".






 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
				************
				* Lekcja 7 *
				************
	     =====>>>>> POLECENIA POMOCY ON-LINE <<<<<=====

   Vim posiada peny system pomocy on-line. Aby zobaczy wyprbuj jeden z tych
   trzech sposobw:
	- nacinij <HELP> na klawiaturze (jeli masz taki klawisz)
	- nacinij <F1> na klawiaturze (jeli masz taki klawisz)
	- napisz   :help <ENTER>

   Napisz	:q <ENTER>	aby zamkn okno pomocy.

   Moesz znale pomoc wedug tematu, poprzez podanie argumentw do polecenia
   :help  . Sprbuj tak:

   Napisz:	:help w <ENTER>
   Napisz:	c_<T <ENTER>
   Napisz:	:help insert-index <ENTER>


 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
	To jest zakoczenie podrcznika Vim, ktrego celem jest danie 
	podstawowej wiedzy, dziki ktrej mona szybko i atwo uywa
	opisanego edytora. Jeszcze daleko do wyczerpania moliwoci Vima,
	gdy posiada duo wicej polece.

	Do dalszego poznawania i studiowania polecamy ponisz ksik:
		Learning the Vi Editor - napisan przez Lind Lamb
		Wydawca: O'Reilly & Associates Inc.
	Opisuje ona tylko Vi, nie zawiera opisu nowoci zawartych w Vimie.
	Jest to dobra ksika eby zdoby prawie ca wiedz o Vi.

	Podrcznik ten napisali Michael C. Pierce i Robert K. Ware,
	Colorado School of Mines wykorzystujc pomysy Charles'a Smith,
	Colorado State University.
	E-mail: bware@mines.colorado.edu.

	Zmodyfikowany dla Vima przez Bram Moolenaar.

	Przetumaczy na jzyk polski Micha Zawalich <michalz@box43.gnet.pl>.
 ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
	Kilka sw od tumaczcego:
		- jest to mj pierwszy tak duy przetumaczony dokument wic
		  prosz o wyrozumiao
		- na razie jest to wersja ALFA
		- wierszyk z lekcji 3.1 jest mojego autorstwa :-)
		- w lekcji 5 pozwoliem sobie zmodyfikowa co niektre polecenia
		- wszystkie uwagi do tego dokumentu prosz kierowa pod adres
		  michalz@box43.gnet.pl
		- w razie wtpliwoci prosz zaje do oryginau.